20 Χρόνια Ευχίδειος Άθλος.. Η Ιστορική διαδρομή Πλαταιές – Λεύκτρα – Δίστομο – Δελφοί

20 ΧΡΟΝΙΑ ΕΥΧΙΔΕΙΟΣ ΑΘΛΟΣ
Η Ιστορική διαδρομή Πλαταιές – Λεύκτρα – Δίστομο – Δελφοί
Ένα βήμα πριν το ΣΠΑΡΤΑΘΛΟΝ

Γράφει ο Νίκος Μπακής

Φέτος συμπληρώθηκαν 20 χρόνια
ΕΥΧΙΔΕΙΟΥ ΑΘΛΟΥ 1993 – 2013 στις 11 & 12 Μάιου, προς τιμήν του ήρωα της
Μάχης των Πλαταιών του θρυλικού ημεροδρόμου Ευχίδα. Φέτος είχε ρεκόρ
συμμετοχών, οποίες ξεπέρασαν τους 100, με δρομείς από όλη την Ελλάδα και το
εξωτερικό Γαλλία και Ισπανία. Η επιτυχία αυτού του Ιστορικού αγώνα δρόμου τείνει
πλέον να πάρει διεθνή αναγνώριση, αφού η τεράστια βιομηχανία θεάματος που
λέγεται HOLLYWOOD θα στρέψει για μία ακόμη φορά το βλέμμα της στην Σπάρτη και
στην Μάχη των Πλαταιών στην πολυαναμενόμενη συνέχεια της συγκλονιστικής ταινίας
«300» με τον τίτλο 300 RISE OF AN EMPIRE
(Η ΑΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑΣ).

Η ταινία αναμένεται να βγει στους
κινηματογράφους στις 7 Μαρτίου 2014 και οι παραγωγοί μάς υπόσχονται απίστευτες
μάχες σε ξηρά και θάλασσα αφού θα περιλαμβάνει και την Ναυμαχία της Σαλαμίνας.
Η υπεραπόσταση των 107,5 χλμ. που καλούνται
να διασχίσουν οι δρομείς από τις Πλαταιές μέχρι τους Δελφούς, περνάει από
μαγευτικά τοπία απείρου κάλλους πεδιάδες, δάση, μνημεία, χωριουδάκια, το κανάλι
του Μόρνου όπου υδρεύεται ολόκληρο το λεκανοπέδιο της Αττικής καθώς και το
βουνό των μουσών γνωστό από την Ελληνική Μυθολογία Ελικώνα. Επίσης περνάει από
Ιστορικά μέρη υψίστης σπουδαιότητας που άλλαξαν για πάντα του ρου τόσο της
Ελληνικής όσο και της Παγκόσμιας Ιστορίας, όπως είναι οι Πλαταιές, Λεύκτρα,
Δίστομο, Δελφοί κ.ά. Ένα μεγάλο μπράβο αξίζει να δοθεί στους διοργανωτές Τάκη
και Ρίτσα Αντωνόπουλου και στην οικογένειά τους για την άρτια οργάνωση, οι
οποίοι κάθε χρόνο δίνουν την ψυχή τους και τον καλύτερό τους εαυτό ξοδεύοντας
μέχρι και την τελευταία δραχμή από την τσέπη τους χωρίς να ζητούν τίποτα ως
αντάλλαγμα προς ηθική ικανοποίηση και τέρψη των αθλητών.
Ο αγώνας διοργανώνεται από τον Ελληνικό Όμιλο
Τριάθλου Πλαταιών και Αθλημάτων μεγάλης διάρκειας «Ο ΕΥΧΙΔΑΣ», υπό την αιγίδα
της Περιφέρειας Κεντρικής Ελλάδος και του Δήμου Λεβαδέων,  καθώς επίσης και την στήριξη και συμμετοχή
των Δήμων: Θηβαίων, Διστόμου, Αντίκυρας, Αράχωβας, Δελφών και το οινοποιείο
«ΚΡΑΣΙ ΖΑΧΑΡΙΑ». Η κινητοποίηση ήταν μεγάλη, λεωφορείο του ΚΤΕΛ Θηβών μετέφερε
τους αθλητές από Αθήνα στις Πλαταιές, ασθενοφόρο, γιατρός, φυσιοθεραπευτής, πυροσβεστικό
όχημα, τροχαία, είκοσι οχήματα της οργανωτικής επιτροπής, σαράντα περίπου
οχήματα των συνοδών και φίλων των αθλητών, καθώς επίσης και η άψογη συμπεριφορά
των εθελοντών που δεν σταμάτησαν ούτε λεπτό να εξυπηρετούν τους δρομείς ήταν το
μεγάλο στοίχημα και το σημείο αναφοράς της μεγάλης επιτυχίας της οργάνωσης.

Η ΜΑΧΗ ΤΩΝ ΠΛΑΤΑΙΩΝ
Το 480 π.Χ, οι Πέρσες
νίκησαν στις Θερμοπύλες και στο Αρτεμίσιο, αλλά οι Έλληνες απάντησαν με νίκη
στη Σαλαμίνα. Ο Ξέρξης υποχώρησε, τότε, στην Ασία, αφήνοντας 300.000 άνδρες με
τον Μαρδόνιο ως αρχηγό. Το 479 π.Χ, οι Έλληνες συγκέντρωσαν μεγάλο στρατό και
συγκρούστηκαν με τους Πέρσες στις Πλαταιές. Αν και ήταν αριθμητικά λιγότεροι,
οι Έλληνες επιτέθηκαν και κατέστρεψαν τον περσικό στρατό. Ο Μαρδόνιος έπεσε στη
μάχη. Η νίκη στις Πλαταιές συνοδεύτηκε από τη μεγάλη νίκη του ελληνικού στόλου
κατά του περσικού στη Μυκάλη. Οι μάχες στις Πλαταιές και στη Μυκάλη
σημαντικότατες, γιατί εξάλειψαν την περσική απειλή και γιατί μετά απ’ αυτές, οι
Έλληνες πέρασαν στην αντεπίθεση, μέχρι να λήξουν οι συγκρούσεις το 450 π.Χ.

Η ΜΑΧΗ ΤΩΝ ΛΕΥΚΤΡΩΝ
Η
περίφημη αυτή μάχη, μεταξύ Σπαρτιατών και Θηβαίων, που συντελέσθηκε το 371 π.Χ. στα Λεύκτρα της
Βοιωτίας, στην οποία και νικήθηκαν οι μέχρι τότε θεωρούμενοι αήττητοι
Σπαρτιάτες, έδωσε αφενός μεν τέλος στην Πελοποννησιακή Συμμαχία αφετέρου
χάρισε την ηγεμονική θέση των Θηβαίων στον τότε ελλαδικό χώρο. Ο
Σπαρτιάτης βασιλέας Κλεόμβροτος εισβάλει
στη Βοιωτία, οι Σπαρτιάτες αριθμούμενοι σε 11.000 έφθασαν στη περιοχή και
στρατοπέδευσαν στη κοιλάδα των Λεύκτρων, ανατολικά του Ελικώνα. Οι Θηβαίοι ανερχόμενοι σε 6.000
έφθασαν στη περιοχή από βόρεια και στην αρχή δείλιασαν. Ο στρατηγός τους
Επαμεινώνδας τους ενθάρρυνε και εφήρμοσε για πρώτη φορά στην Ιστορία των μέχρι
τότε πολέμων μια νέα στρατιωτική τακτική η οποία και τον ανέδειξε σε έναν από
τους ευφυέστερους στρατηγούς όλων των εποχών.
Αντί της ενιαίας γραμμής μετώπου που ακολουθούνταν μέχρι
τότε, χώρισε τη φάλαγγά του σε δύο τμήματα εκ των οποίων το ένα διενεργούσε
επίθεση και το άλλο άμυνα. Η παράταξη αυτή κλήθηκε από τον εφευρέτη της λοξή φάλαγγα, η δε ενέργεια αυτής
συνίστατο σε τούτο, ότι την κύρια δράση είχε η πτέρυγα της επίθεσης, που
προβαλλόταν της γραμμής μετώπου, η οποία στηριζόμενη στο ενισχυμένο βάθος της
(50 ανδρών) είχε ως κύριο σκοπό τη διάσπαση και διχοτόμηση της εχθρικής
παράταξης, ενώ η ολιγότερο ισχυρή αμυντική πτέρυγα παρέμενε καθηλωμένη σε
αναμονή του αποτελέσματος, προκειμένου να επέμβει και να προκαλέσει σύγχυση
στην από παντού πληττόμενη και πλευροκοπούμενη Σπαρτιατική φάλαγγα.

Ο ΕΥΧΙΔΑΣ ΚΑΙ Ο ΟΜΦΑΛΟΣ ΤΗΣ ΓΗΣ ΟΙ ΔΕΛΦΟΙ
Ο Ευχίδας ήταν πολεμιστής στην μάχη των Πλαταιών, περίφημος για την
ταχύτητά του στο τρέξιμο. Ύστερα από την νίκη των Ελλήνων στη μάχη, πήγε στο μαντείο των Δελφών, από όπου έφερε το
ιερό πυρ και επέστρεψε αυθημερόν στο ελληνικό στρατόπεδο. Υπολογίζεται ότι μέσα
σε μια ημέρα διήνυσε περίπου 185 χιλιόμετρα. Όταν άναψε το πυρ στον βωμό που
είχε στηθεί για τον εορτασμό της νίκης στη μάχη, ασπάσθηκε τους συμπολεμιστές
του και απεβίωσε. Οι Πλαταιείς τον ενταφίασαν στο ιερό της Ευκλείας Αρτέμιδος, χαράζοντας επάνω στον τάφο
του, σύμφωνα με τον Πλούταρχο, το
επίγραμμα:
“Ευχίδας Πυθώδε τρέξας ήλθοε τώδ’
αυθημερόν” (Πλουτάρχου Αριστείδης,
20)

Η ΣΦΑΓΗ ΤΟΥ ΔΙΣΤΟΜΟΥ
Στις 10 Ιουνίουτου 1944 ο Γερμανός Fritz Laufenbach, λοχαγός των SS του 2ου λόχου του 1ου τάγματος του 7ου τεθωρακισμένου
συντάγματος της αστυνομίας SS μπήκαν στο Δίστομο και εκφοβίζοντας τους χωρικούς έμαθαν ότι υπήρχαν αντάρτες
στο Στείρι. Ο 2ος λόχος κατευθύνθηκε προς τα εκεί και στην θέση
Λιθαράκι, περιοχή του Στειρίου έπεσε σε ενέδρα των ανταρτών του 11ου λόχου του
3ου τάγματος του 34ου συντάγματος του ΕΛΑΣ. Η μάχη
του Στειρίου ήταν σκληρή και κράτησε περίπου μέχρι τις δύο το μεσημέρι
αναγκάζοντας τους Γερμανούς σε οπισθοχώρηση. Οι απώλειες των Γερμανών ήταν
περίπου 40 νεκροί και των ανταρτών 1.
Μετά την μάχη οι Γερμανοί
μπήκαν στο Δίστομο και σε αντίποινα για τις απώλειές τους άρχισαν την σφαγή
όσων κατοίκων έβρισκαν στο χωριό. Η μανία τους ήταν τόσο μεγάλη, ώστε δεν
ξεχώριζαν από το μακελειό ούτε τα γυναικόπαιδα ούτε τους ηλικιωμένους. Τον
ιερέα του χωριού τον αποκεφάλισαν, βρέφη εκτελέστηκαν και γυναίκες βιάστηκαν
πριν θανατωθούν. Η σφαγή σταμάτησε μόνον όταν νύχτωσε και αναγκάστηκαν να
επιστρέψουν στην Λειβαδιά, αφού πρώτα έκαψαν τα σπίτια του χωριού. Οι εκτελέσεις
συνεχίστηκαν και κατά την επιστροφή των Γερμανών στην βάση τους, καθώς σκότωναν
όποιον άμαχο έβρισκαν στον δρόμο τους. Οι νεκροί του Δίστομου έφτασαν τους 228,
εκ των οποίων οι 117 γυναίκες και 111 άντρες, ανάμεσά τους 53 παιδιά κάτω των
16 χρόνων.

Φωτογραφίες Νίκος Μπακής

 

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ

ΝΙΚΟΣ ΜΠΑΚΗΣ..