Σε “χειμερία νάρκη” το Ξενία Σπάρτης…

ΤΟ «ΞΕΝΙΑ» ΣΠΑΡΤΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΥΘΥΝΕΣ

Το «ΞΕΝΙΑ» Σπάρτης κτίσθηκε το 1959 σε σχέδια του αρχιτέκτονα Χ. Μπουγάτσου , στα πλαίσια ενός μεγάλου και φιλόδοξου προγράμματος του τότε Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού (ΕΟΤ) , πάνω σε λόφο της πόλης όπου στην αρχαιότητα υπήρχε η συνοικία των «Κεραμέων» , ανασκαμμένη από την Αγγλική Αρχαιολογική Σχολή .

Το κτίριο του «ΞΕΝΙΑ» Σπάρτης χαρακτηρίζεται από χαμηλούς όγκους , αρμονική ένταξη στο τοπίο της περιοχής και σαφήνεια στην αρχιτεκτονική ιδέα και αποτελούσε ένα πραγματικό κόσμημα για τη Σπάρτη , στους χώρους του οποίου φιλοξενήθηκαν υψηλές προσωπικότητες και πλήθος επισκεπτών της Σπάρτης κατά τις 10ετίες του ’60 και του ’70 . 

Στη συνέχεια όμως η κρατική ανικανότητα σε συνδυασμό με την αδιαφορία των τοπικών αρχών οδήγησαν το «ΞΕΝΙΑ» σε αναστολή λειτουργίας κι εγκατάλειψή του σε τέτοιο , μάλιστα , βαθμό που σήμερα έχει καταστεί ένα πραγματικό κουφάρι λεηλατημένο , βανδαλισμένο και με εκτεταμένες φθορές ακόμα και στον φέροντα οργανισμό του !

Το 1998 το «ΞΕΝΙΑ» παραχωρήθηκε στο Δήμο Σπάρτης για αξιοποίηση , έγινε μια προμελέτη η οποία όμως δεν είχε συνέχεια κι έτσι επέστρεψε στην Εταιρεία Τουριστικής Ανάπτυξης (ΕΤΑ) .

Το καλοκαίρι του 2011 το «ΞΕΝΙΑ» Σπάρτης χαρακτηρίσθηκε ως Μνημείο ύστερα από κοινή απόφαση του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου και του Κεντρικού Συμβουλίου Νεοτέρων Μνημείων , που έκριναν ότι αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της σύγχρονης μεταπολεμικής αρχιτεκτονικής και της τουριστικής πολιτικής του ΕΟΤ κατά την περίοδο 1957-1967 , όταν έγινε η πρώτη προσπάθεια για τη δημιουργία υποδομών στη χώρα .

Στο μεταξύ διάστημα είχαν μεσολαβήσει παλινωδίες και σύγχυση στρατηγικής εκ μέρους του δήμου αλλά και της πολιτείας σχετικά με τη διεκδίκηση και τη διαχείριση του «ΞΕΝΙΑ» , που έφτασαν ακόμα και σε δημόσιες δηλώσεις για ισοπέδωσή του (!!!) ή αποφάσεις για τη μετατροπή του σε «Αστικό Κέντρο Υγείας»(!!!).

Συγχρόνως ο λόφος αντί για μια συνολική θεώρηση και αναβάθμισή του μαζί με το «ΞΕΝΙΑ» , φορτώθηκε με μιαν αυθαίρετη , αποσπασματική παρέμβαση ( παιδική χαρά , διάδρομοι , παγκάκια , κλπ ) , καθώς και με μιαν ημιτελή προσπάθεια για σκάλα πρόσβασης από τη μεριά της Αρχιδάμου , η οποία έχει αφήσει έως ΚΑΙ σήμερα μια ανοιχτή πληγή για την οποία κανείς δεν έκανε ποτέ τον κόπο να απολογηθεί . Συνάμα , μεγάλη καταστροφή υφίστανται τα τοιχία αντιστήριξης (εξαιρετική δουλειά λαγκαδιανών πετρομαστόρων) καθώς και η βλάστηση και το άλσος του λόφου πέριξ του «ΞΕΝΙΑ» . Τέλος ο λόφος ασφυκτιά και από τη δόμηση στην περίμετρό του , οι χώροι αναψυχής που έγιναν πάνω του κείτονται κατεστραμμένοι κι εγκαταλειμμένοι έχοντας γίνει χώρος προς αποφυγήν και ο ωφέλιμος χώρος του λόφου διαρκώς μειώνεται από εκσκαφές (νόμιμες 😉 που γίνονται στα πρανή του για διάφορους λόγους .

Τον Οκτώβριο του 2013 το ακίνητο του «ΞΕΝΙΑ» , το οποίο ήταν ιδιοκτησία του ΕΟΤ ενώ η διαχείριση , η διοίκηση κι η εκμετάλλευσή του  υπάγονταν στην ΕΤΑΔ Α.Ε. , περιήλθε στην πλήρη κυριότητα του δήμου Σπάρτης μαζί με τα επιπλέον στρέμματα του χώρου που ανήκαν στον ΕΟΤ . Ο δήμος Σπάρτης με την παραχώρηση αυτή ανέλαβε την υποχρέωση να προβεί σ’ όλες τις απαραίτητες ενέργειες για την αξιοποίηση της έκτασης του «ΞΕΝΙΑ» .

Σήμερα (Οκτώβριος 2015) , δύο ολόκληρα χρόνια από την παραχώρησή του στον δήμο Σπάρτης , το θέμα του «ΞΕΝΙΑ» φαίνεται να λιμνάζει με κίνδυνο να περιπέσει και πάλι σε χρόνια «χειμερία νάρκη» .

Το «ΞΕΝΙΑ» Σπάρτης είναι ένα από τα μεγάλα θέματα για την επιζητούμενη ανάπτυξη της πόλης και την αναβάθμιση της ποιότητας ζωής των πολιτών και πρέπει , γι’ αυτό , να έρθει , το συντομότερο δυνατό , ως θέμα συζήτησης στο δημοτικό συμβούλιο Σπάρτης , προκειμένου να διαμορφωθεί η στρατηγική αξιοποίησής του μέσω του νέου ΕΣΠΑ 2014-2020 προς όφελος των πολιτών και του τόπου .

Ο δήμος Σπάρτης πρέπει ΚΑΙ στο θέμα του «ΞΕΝΙΑ» να επιδείξει  αποτελεσματικότητα , ικανότητα χειρισμών , δυναμισμό και  τόλμη , αφού πλέον είναι ένα υπερ-ώριμο θέμα  με λυμένες όλες τις τροχοπέδες του παρελθόντος , θέμα  που  του «προσφέρεται» κυριολεκτικά «στο πιάτο» !

7-10-2015

Βαγγέλης Μητράκος